یک مقام وزارت امور خارجه روسیه خبر داد توافق جدید میان مسکو و تهران در زمینه همکاری همهجانبه بین دو کشور به طور موقت به حالت تعلیق درآمده است. به گفته این مقام، دلیل این توقف، مشکلاتی است که مقامهای جمهوری اسلامی با آن مواجهاند.
خبرگزاری دولتی روسیه روز سهشنبه به نقل از ضمیر کابلوف، مقام وزارت امور خارجه این کشور نوشت: «این یک تصمیم استراتژیک رهبری دو کشور است. این روند به دلیل مشکلاتی که شرکای ایرانی ما دارند متوقف شده است.»
کاظم جلالی، سفیر جمهوری اسلامی ایران در مسکو در واکنش به این خبر به رسانههای ایران گفت: «مطلبی که نوشته شده، کذب است.»
به گفته او، سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه، روز دوشنبه در ملاقات با علی باقری کنی، سرپرست وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، «پیگیر بود که این موافقتنامه را دو کشور هرچه سریعتر امضا کنند».
روسیه و ایران در سالهای اخیر با مواضعی مانند «نظم جهانی چندقطبی عادلانهتر است» و برای خنثی کردن فشارهای سیاسی و اقتصادی آمریکا، روابط نزدیکی با یکدیگر ایجاد کردهاند.
به گزارش خبرگزاری رویترز، کار روی یک توافق بزرگ جدید بین مسکو و تهران در سپتامبر ۲۰۲۲ در جریان دیدار ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه و ابراهیم رئیسی، رییس دولت سیزدهم در ایران انجام شد.
رئیسی که برخی رسانههای خارجی از او با عنوان جانشین بالقوه علی خامنهای یاد میکردند، ۳۱ اردیبهشت امسال بر اثر سقوط بالگرد کشته شد.
پوتین به تشییع جنازه رئیسی در ایران نرفت اما مرگ او را تسلیت گفت.
لاوروف درباره مرگ رئيسی و حسین امیرعبداللهیان، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی نوشت: «از این شخصیتهای برجسته سیاسی به عنوان میهنپرستان واقعی یاد خواهیم کرد که قاطعانه از منافع کشور خود دفاع و جانشان را در راه خدمت فداکارانه به میهن نثار کردند.»
سفارت روسیه در تهران نیز ضمن تسلیت مرگ رئيسی، به نشانه همبستگی با مقامات جمهوری اسلامی، پرچم این سفارت را به حالت نیمه افراشته در آورد.
در سالهای اخیر و به ویژه پس از آغاز تهاجم روسیه به اوکراین، مقامات غربی بارها نسبت به نزدیکتر شدن روابط تهران و مسکو هشدار دادهاند.
در آذر ۱۴۰۱، جان کربی، سخنگوی شورای امنیت ملی کاخ سفید گفت: «روسیه سطح بیسابقهای از حمایت نظامی و فنی را به ایران ارائه میکند و ایران به بزرگترین حامی نظامی روسیه تبدیل شده است.»
کربی هشدار داد روابط ایران و روسیه در حال تبدیل شدن به یک شراکت دفاعی کامل است.
همزمان این روابط به گونهای نبوده که رضایت کامل مقامهای جمهوری اسلامی حاصل شود.
به عنوان نمونه، با وجود ابراز تمایل مکرر مقامات نظامی جمهوری اسلامی، روسیه هنوز جنگندههای سوخو-۳۵ خود را به ایران تحویل نداده است.