آخرین مناظره انتخابات ریاستجمهوری چهاردهم بین «مسعود پزشکیان» و «سعید جلیلی»، شامگاه ۱۲تیر، با موضوع اقتصادی برگزار شد. این مناظره برخلاف مناظره اول دور دوم تبلیغات انتخاباتی، بهسرعت به صحنه اختلافنظر و مجادله طرفین درباره سیاست خارجی و تاثیرات اقتصادی آن، حمله به سفارتخانهها و … تبدیل شد.
اختلافنظر بر سر «مذاکره» و «تحریم»
اولین سوال مناظره دوم از مسعود پزشکیان و در رابطه با علت مخالفتش با «اقدام راهبردی مجلس» بود. این نامزد انتخابات پیش رو، بدون اشاره به جزییات طرح و برنامه خود گفت که باید با همکاری مجلس و شورای عالی امنیت ملی، این مشکل را «حل کنیم.»
این نامزد انتخابات ریاستجمهوری در پاسخ به مجری مناظره درباره اینکه آیا میتواند همه تحریمها علیه ایران را لغو کند، تاکید کرد: «هیچوقت قرار نیست که تمام تحریمها را لغو کنیم یا نکنیم. گفتوگو و مذاکره است و در آن بستگی دارد آنها چه میدهند و ما چه میدهیم.»
آقای پزشکیان در پاسخ به مجری مناظره حاضر نشد وعده بدهد که همه تحریمها را رفع میکند و گفت نگاه اصلی مهم است که «آیا میخواهیم مشکلمان با دنیا را حل کنیم یا نه؟» اما تاکید کرد: ««در تاریخ هیچ حاکمیتی درون قفس نتوانسته شکوفا شود.»
سعید جلیلی در واکنش از آقای پزشکیان انتقاد کرد که میگوید «ما در قفس هستیم» و مانند مناظره اول او و مشاورانش را متهم کرد که قصد دارند برای رفع تحریمهای غرب امتیازهای جدید بدهند.
در میان صحبتهای او، آقای پزشکیان پرسید: «با تحریم، شما پرواز خواهید کرد؟»
جلیلی پاسخ داد: «آقای پزشکیان شما هشت سال دولت آقای هاشمی، هشت سال دولت آقای خاتمی، هشت سال آقای روحانی، اینها همه دوستان خودتان بودند.»
سعید جلیلی با اشاره به سفرهای خارجی «ابراهیم رئیسی»، انتقاد کرد که «آقای روحانی در هشت سال یک، بار آفریقا نرفت.»
جلیلی همچنین با اشاره به دولتهای «اکبر هاشمی رفسنجانی»، «محمد خاتمی» و «حسن روحانی»، گفت «مملکت» بهمدت ۴۰ سال در دست همفکران مسعود پزشکیان بوده است و او همچنان «طلبکار» است.
او بدون اشارهای به دولت «محمود احمدینژاد» که خودش در بیشتر دوران آن مسوول پرونده هستهای ایران بود، در تایید دولت ابراهیم رئیسی مدعی شد که او توانست «سیل سرمایهگذاری خارجی و صادرات» را ایجاد کند.
مجری مناظره چند بار از سعید جلیلی پرسید که برای رفع تحریمها چه خواهد کرد.
آقای جلیلی در پاسخ به «کلیاتی درباره خنثی کردن تحریم و همچنین ضرورت پشیمان کردن دشمن از تحریم» گفت و ادعا کرد جمهوری اسلامی در برجام و موضوعات مشابه «طلبکار» است و باید فعالانه حق خود را بگیرد.
مجادله بر سر «تسخیر سفارت»ها و بداخلاقیهای دیگر
در بخشی از مناظره، ،سعید جلیلی از اینکه هواداران مسعود پزشکیان او و هوادارانش را به «طالبان» تشبیه میکنند، انتقاد کرد. جلیلی همچنین از تعبیر «اعدام» که آقای پزشکیان برای پاسخگویی مسوولان به کار برد نیز انتقاد کرد.
در مقابل، مسعود پزشکیان از سعید جلیلی انتقاد کرد و گفت: «کسی جلوی چشم مردم مثل آب خوردن به مردم تهمت میزند، دیگر با مردم چه کاری میکند؟»
او همچنین گفت اطرافیان سعید جلیلی و «دولت در سایه» او، کسانی هستند که از دیوار سفارت عربستان سعودی و انگلستان بالا رفتند. جلیلی از او خواست تا نام یک نفر از آن افراد را ببرد.
او دولت حسن روحانی را متهم کرد که در تامین امنیت سفارتخانهها ناکام بوده، که آقای پزشکیان گفت کسانی که به سفارتخانهها حمله کردند، اجازه داشتند. او همچنین بار دیگر به اخبار جعلی درباره توهین ادعایی او به مولوی «عبدالحمید» پرداخت و رسانههایی را متهم کرد که برای این «دروغ» پول گرفته بودند.
در بخش دیگری از مناظره، سعید جلیلی در واکنش به رویکرد آقای پزشکیان در رابطه با مراجعه پیدرپی به احادیث و نهج البلاغه خواندن او گفت: «احادیثی که آقای مسعود پزشکیان میخواند، مسائلی هستند که امامهای جمعه هم میتوانند آن را بخوانند.» این نامزد انتخابات ریاستجمهوری افزود: «باید این احادیث اجرایی شوند و باید برای رسیدن از وضع موجود به وضع مطلوب، برنامه داشت.»
تکلیف سوخت و بورس مشخص نشد
یکی دیگر از بخشهای آخرین مناظره، در رابطه با «قیمت حاملهای انرژی» بود.
مسعود پزشکیان در پاسخ به پرسشی از نظرش درباره قیمت بنزین، گفت قیمت ۲۰ هزار تومانی که پیشتر از آن صحبت کرده، در یک جلسه دانشجویی بوده و نه از مقام «حاکمیتی.»
پزشکیان همچنین افزود اگر بنا به عدالت در سوبسید انرژی است، باید به همگان یارانه انرژی داد، نهتنها افراد پولداری که خودروهای بیشتری دارند.
او گفت اگر بنا به افزایش قیمت بنزین باشد، باید با بحثهای کارشناسی جامع انجام بگیرد. او تأکید کرد این کار باید بدون صدمه زدن به اقشار آسیبپذیر انجام شود.
آقای پزشکیان گفت در سوبسید دادن باید اولویت به افراد محروم باشد.
سعید جلیلی هم در پاسخ به سوالی درباره بنزین و طرح «وان» او، به مسعود پزشکیان حمله کرد که دیگر در دانشگاه نیست و باید در مقام نامزد ریاستجمهوری، از قبل مطالعه کرده باشد و طرح مشخصی بدهد.
جلیلی صحبت حسن روحانی را یادآوری کرد که درباره افزایش قیمت بنزین در آبان ۱۳۹۸ گفته بود «صبح جمعه» مطلع شده بود و چنین رویکردی را، نتیجه فقدان تسلط رییسجمهور وقت به موضوع دانست.
او همچنین در ادامه رویکرد ستادش در هفتههای گذشته به دولت حسن روحانی و بیعدالتی در توزیع سوبسید تاخت و گفت «این عدالت نیست.»
آقای پزشکیان حرفهای او را قطع کرد و گفت بهجای دولت روحانی درباره موضع خودش صحبت کند.
مسعود پزشکیان در ادامه برای چندمین بار میان دیدگاههای خود و عملکرد دولت حسن روحانی فاصله انداخت و از سعید جلیلی برای اینکه میخواهد او را «دولت سوم روحانی» جلوه دهد، انتقاد کرد.
آقای پزشکیان در پاسخ به پرسشی درباره بورس اوراق بهادار گفت: «اقتصاد یک نفر نیست که یک نفر نقشه اقتصادی بکشد.»
او گفت «دولت نباید در اقتصاد مداخلهای کند که دستور به میزان و قیمت تولید اجناس مختلف کند.»
این نامزد انتخابات پیش رو، همچنین وعده داد که ثبات را به بورس برمیگرداند و کسری بودجه دولت را، از بورس تامین نخواهد کرد.
آنچه گفته نشد
آخرین مناظره انتخابات ریاستجمهوری چهاردهم درحالی به پایان رسید که هیچکدام از نامزدها در رابطه با بحرانهای آموزشوپرورش ازجمله کمبود سرانه آموزشی، کودکان محروم از تحصیل و کمبود معلم سخن نگفتند. مسائل حوزه کودکان ازجمله مساله کودک همسری، کودکان کار و …، از نظر هیچکدام از نامزدهای این انتخابات موضوع مهمی نبود. همچنین موضوعات مربوط به محیط زیست، مانند بحران آب، آلودگی هوا، بحران فرونشست زمین و … نیز، در این مناظرات مطرح نشد. مسائل بهداشت و کمبود دارو نیز، از سوی نامزدهای انتخابات نابههنگام مورد توجه قرار نگرفت.
دور دوم انتخابات ریاستجمهوری چهاردهم، ۱۵تیر۱۴۰۳ برگزار خواهد شد تا نهمین رییسجمهوری ایران انتخاب شود.
منبع: ایران وایر