شکاف کمسابقه؛ مشاور ارشد ترامپ خواستار «راه خروج» از جنگ ایران شد
در شکافی کمسابقه در درون حلقه نزدیک به دونالد ترامپ، دیوید ساکس، مشاور ارشد رئیسجمهور آمریکا، به نخستین مقام دولت تبدیل شده که بهطور علنی نسبت به مسیر جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران ابراز نگرانی کرده و خواستار یافتن «راه خروج» از این درگیری شده است. ساکس که از چهرههای بانفوذ راست آمریکا و مسئول پرونده هوش مصنوعی در دولت ترامپ به شمار میرود، در پادکست پرشنونده خود، «آل-این»، از جریانهای جنگطلب در حزب جمهوریخواه انتقاد کرد و گفت اکنون زمان آن رسیده که واشنگتن اعلام پیروزی کند و از جنگ بیرون بیاید.
او در این گفتوگو تأکید کرد که ادامه جنگ میتواند منطقه را به نقطهای برساند که خلیج فارس عملاً غیرقابل سکونت شود. به گفته ساکس، در داخل حزب جمهوریخواه جریانی وجود دارد که خواهان گسترش اهداف جنگ و تشدید حملات، از جمله علیه منافع انرژی ایران، است. او با اشاره به چهرههایی مانند لیندزی گراهام هشدار داد که منطق «اقدام در برابر اقدام» میتواند در نهایت کل منطقه را وارد چرخهای مهارنشدنی از ویرانی کند.
به گزارش روزنامه اسرائیلی هاآرتص، ساکس همچنین با لحنی هشدارآمیز از پیامدهای ادامه جنگ برای اسرائیل سخن گفت و مدعی شد اگر این درگیری هفتهها یا ماهها ادامه یابد، اسرائیل ممکن است با سطحی از ضربه روبهرو شود که موجودیت آن را به خطر اندازد. او در همین چارچوب از نگرانی خود نسبت به احتمال رفتن جنگ به سوی مرحلهای بسیار خطرناکتر سخن گفت و هشدار داد که هرگونه تشدید کنترلنشده میتواند پیامدهایی «کاملاً فاجعهبار» داشته باشد.
مهمترین بخش سخنان ساکس، تأکید او بر ضرورت کاهش تنش و حرکت به سمت آتشبس یا نوعی توافق سیاسی با ایران بود. او گفت بهترین گزینه، «تنشزدایی» و رسیدن به نوعی آتشبس یا راهحل مذاکرهشده است. از نگاه او، اکنون زمان آن است که دولت ترامپ دستاوردهای اعلامی خود را کافی بداند و به جای کشیده شدن به جنگی فرسایشی، مسیر خروج را در پیش بگیرد.
اهمیت این موضعگیری در آن است که ساکس، هرچند عضو هسته اصلی تصمیمگیری امنیت ملی آمریکا نیست، اما چهرهای بانفوذ در اردوگاه ترامپ و در میان محافل مالی، فناوری و رسانهای نزدیک به راست آمریکا محسوب میشود. او از حامیان مهم کارزار انتخاباتی ترامپ در سال ۲۰۲۴ بوده و مواضعش بازتابی از تردیدهای فزاینده در بخشی از اردوگاه «اول آمریکا» نسبت به ادامه جنگ در خاورمیانه است.
اظهارات او همزمان با افزایش گمانهزنیها درباره اختلاف نظر در درون دولت ترامپ مطرح شده است. گزارشهایی نیز منتشر شده که نشان میدهد جیدی ونس، معاون رئیسجمهور، نسبت به تصمیم ترامپ برای آغاز جنگ با ایران بدبین بوده است، هرچند او از تأیید صریح این گزارشها خودداری کرده است. این نشانهها حاکی از آن است که با طولانیتر شدن جنگ، افزایش قیمت سوخت و بالا رفتن تلفات آمریکا، فشارها در داخل دولت و اردوگاه جمهوریخواهان بر سر چگونگی ادامه مسیر در حال افزایش است.
با این حال، بر اساس ارزیابیهای موجود، بخش بزرگی از پایگاه سیاسی ترامپ همچنان از او حمایت میکند، حتی با وجود بالا رفتن بهای بنزین و افزایش تلفات نیروهای آمریکایی. اما موضعگیری علنی ساکس نشان میدهد که در درون جریان حامی ترامپ، دستکم بخشی از نخبگان سیاسی و فکری راست آمریکا، جنگ با ایران را دیگر نه یک نمایش قدرت کوتاهمدت، بلکه خطری برای گرفتار شدن در یک بحران طولانی، پرهزینه و غیرقابل پیشبینی میبینند.