Category: اندیشه مدرن و فلسفه

توافق دوجانبه یا مذاکرات چندجانبه. کدام مسیر برای دیپلماسی ایران و آمریکا مناسب‌تر است؟

تنش و اختلافات ایران و آمریکا در حالی تشدید شده که ترامپ بر جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای تأکید کرده است. برنامه هسته‌ای ایران پیشرفت‌هایی داشته و اختلافات داخلی بر سر رویکرد مذاکرات ادامه دارد. ……ادامه مطلب

تغییرات جدید در کابینه ترامپ چه معنایی برای ایران دارد؟

دولت دوم ترامپ در روز‌های ابتدایی سیاست‌های خود در قبال ایران را بازبینی می‌کند. ترامپ با تغییر تیم سیاست‌گذاری و برکناری برایان هوک، به دنبال هماهنگی بیشتر و اتخاذ رویکردی جامع‌تر در مدیریت چالش‌های ایران……ادامه مطلب

فرایند گذار به دموکراسی در ایران هادی زمانی ژانویه ۲۰۲۵

تحلیلی مقایسه‌ای و راهبردی درباره فرایند گذار به دموکراسی در ایران سخنرانی ارائه شده در مرکز مطالعات ایرانی دانشگاه کالیفرنیا (UCLA)، ۱۲ ژانویه ۲۰۲۵ [۱] در چند دهه گذشته، کشورهای متعددی توانسته‌اند رژیم‌های استبدادی خود را با حکومت‌های دموکراتیک جایگزین کنند. در حالی که نمی توان با اطمینان پیش بینی کرد که در چه زمانی و چگونه دموکراسی در ایران پدیدار……ادامه مطلب

مهدی مطهرنیا: “وفاق” یعنی اتحاد همه با هم نه همه با من

بسم الله الرحمن الرحیم به نام خداوند جان و خرد با یکی دیگر از برنامه‌های حقوق اساسی زنده کار مشترکی از انجمن ایرانی حقوق اساسی و رسانه تحلیلی دیدار نیوز در خدمت شما مخاط بین محترم هستیم. امروز این افتخار رو دارم که میزبان استاد بزرگوار جناب آقای دکتر مطهرنیا باشم. جناب آقای دکتر ضبن عرض سلام و عرض خوش آمد به محضر شما و سپاس از اینکه دعوت ……ادامه مطلب

بخش دوم: ایدئولوژی ها در این بخش به بررسی مفاهیمی می پردازیم که بیانگر سنت های عمیق تفکر سیاسی اند و نظریات متفاوتی را در مورد درک و برداشت سیاسی ارائه می دهند:

آنارشیسم Anarchism: آنارشیسم یک ایدئولوژی است که با این عقیده اساسی تعریف می شود که اقتدار سیاسی در تمام اشکالش، به خصوص در شکل دولت، هم شیطانی و هم غیر ضروری است(از لحاظ لغوی آنارشی به معنای «بی حکومتی» است.) آنارشیست ها اعتقاد دارند که دولت شیطانی است، زیرا به عنوان منبعی از اقتدار قهری، اجباری و مطلق است، زیرا نفی کننده اصول……ادامه مطلب

در باب مفهوم شهروند آیا ما شهروند هستیم؟ قربان عباسی

«شهروندی یک مسئولیت است نه یک امتیاز. وقتی که شما یک شهروند هستید، این به این معناست که شما مسئولیت‌های زیادی دارید، از جمله مسئولیت در قبال دیگران و در برابر جامعه‌ای که در آن زندگی می‌کنید.» – آبراهام لینکلن: «شهروند» مانند «هم‌میهن»، واژه‌ای انقلابی است که همچنان بار معنای پررنگی دارد. هر دو واژه به‌عنوان عناوینی افتخارآمیز برای نشان دادن رهایی……ادامه مطلب

مذاکره با آمریکا با استفاده از اقتصاد

حکومت برخاسته از انقلاب اسلامی از همان آغاز کار در مقابل دو حوزه‌ی علمی اقتصاد و مدیریت قرار گرفت و با اصول اولیه‌ی آن دو علم در تعارض افتاد و ابتدایی‌ترین مبانی این دو علم را نقض کرد. حسین عبده تبریزی ادمین هم اندیشی مالی و اقتصادی ایران در کانال واتساپی نوشته است: در حوزه‌ی اقتصاد، حاکمان اسلامی تحت تاثیر باورهای خود و نیز تحت تاثیر جریان چپ……ادامه مطلب

نقش زنان در اقتصاد هنر در عصر هوش مصنوعی فرشته خالقی

در عصر هوش مصنوعی، زنان هنرمند فرصت‌های جدیدی برای خلق آثار هنری و مشارکت در اقتصاد هنر پیدا کرده‌اند. از طریق ابزارهای دیجیتال و هوش مصنوعی، آن‌ها قادر به تولید آثار نوآورانه، دستیابی به بازارهای جهانی، و فروش آثار خود به صورت آنلاین هستند. با این حال، هنوز چالش‌هایی مانند تبعیض جنسیتی، عدم دسترسی به منابع آموزشی و تخصصی، و نابرابری‌های موجود در بازار هنر دیجیتال وجود دارد. ……ادامه مطلب

آیا تغییرات در تیم ترامپ منجر به توافق جدیدی با ایران می‌شود؟

محمدجواد ظریف در مجمع جهانی اقتصاد به امید اتخاذ رویکردی عقلانی‌تر از سوی ترامپ در دوره دوم ریاست‌جمهوری او اشاره کرد. ایران که در پی تحریم‌های شدید آمریکا با بحران اقتصادی مواجه است، آمادگی خود را برای بهبود روابط اعلام کرده. با این حال، اگر ترامپ همچنان مواضع سخت‌گیرانه‌ای اتخاذ می‌کند، اما انتصاب مقاماتی با دیدگاه‌های محتاط‌تر نشان می‌دهد ممکن است مسیر متفاوتی در پیش گیرد.……ادامه مطلب

هیاهو و بدبینی را با قدرت و حکمت اشتباه نگیرید «اول آمریکا»ی ترامپ رئالیسم نیست جاناتان کرشنر

برخی ناظران با دیدی مثبت ادعا کرده‌اند که دولت دوم ترامپ نوید احیای رئالیسم در سیاست خارجی آمریکا را می‌دهد. رابرت اوبراین، که در دولت اول ترامپ مشاور امنیت ملی بود، در مقاله‌ای در نشریه «فارین افرز» با اشتیاق وعده «بازگشت رئالیسم با طعمی جکسونی» را داد. این دیدگاه به شدت اشتباه است. رئالیست‌ها اغلب در مورد بهترین مسیر اقدام اختلاف‌نظر دارند، گاهی حتی به شدت، بنابراین نمی‌توان به……ادامه مطلب

یاد بعضی نفرات: گفت‌وگو با داریوش آشوری فرشین کاظمی‌نیا

مقدمه: عصر سوم ژوییه‌ی سه سال پیش(۲۰۲۲)، که گرمای تابستانی پاریس به بالای سی‌درجه‌ی سانتی‌گراد رسیده بود، با آقای داریوش آشوری، در کافه‌‌ای به نام «سالوادور»، نزدیک خانه‌شان در «کریتی» (Créteil) قرار دیدار داشتم. آشوری، اغلب قرارهای دوستانه‌اش را در همین کافه – که صاحبش یک فرانسوی کُرد‌تبار است- می‌گذارد. در برخی مواقع هم کافه‌ای در میدان «باستی» (Bastille) انتخاب اوست و خط……ادامه مطلب

دکتر حسام نوذری و مانی_ پیدایش هستی بدون آفرینشگر !

از عرش تا فهر نگاهی علمی به جهان هستی همنشینی با فیزیکدان فلسفه اندیشان و پژوهشگران امه از رادیو تلویزیون مانی من مانی هستم و امروز با خرسندی تمام می‌خواهم یکی از دانشوران و دانشمندان جوان ایران که اندیشه‌ش هم دنیای کهن را در بر می‌گیرد و هم دنیای جوان امروز رو و هم آینده رو به شما معرفی می‌کنم. ارجمند دکتر حسام نوزری که من در کنارشون نشستم می‌بینید……ادامه مطلب

مهاجرت‌ و هژمونی تهران زهره دودانگه

دهه‌هاست که از هژمونی تهران در شبکۀ سکونتگاهی ملی ایران سخن گفته شده؛ به دنبال چنین تسلطی همۀ شهرها فراتر از شبکۀ منطقه‌ای خود، ارتباطی نیرومندتر و پررنگ‌تر با تهران برقرار کرده‌اند؛ به بیان دیگر گویی به تابعیت تهران درآمده‌اند و در رابطۀ دوگانۀ تهران-شهرستان قرار گرفته‌اند. این تابعیت موجب شده که شبیه عمدۀ اتفاقات تهران، در شهرهای دیگر نیز رخ دهد. چنان‌که نخستین عمارت‌ها و نهادهای ……ادامه مطلب

یک کتاب :«درباره‌ی انقلاب‌ها: سیاست سرکش در دنیای معاصر» عرفان ثابتی ــ سپهر عاطفی

انقلاب چگونه رخ میده؟ عوامل ساختاری در وقوع انقلاب مؤثرتره یا عاملیت فردی؟ خشونت یا خشونت‌پرهیزی؟ انقلاب‌های سیاسی پایدارترند یا انقلاب‌های اجتماعی؟ بررسی انقلاب‌ها در نقاط مختلف دنیا چه واقعیت‌هایی رو درباره ماهیت هر یک از این رویدادهای تاریخی افشا می‌کنه و چرا باید هدف انقلاب با وسایل دستیابی به اون سازگار باشه. ادکست یک کتاب گوش می‌کنید.……ادامه مطلب

مدخلی بر ویراست دوم سرمایه – کارل کُرش، ترجمه‌ی: کاووس بهزادی

تمام مسائل اقتصادی، سیاسی و اجتماعی که واکاوی مارکسی در «سرمایه» به‌لحاظ نظری به آن‌ها پرداخت، هم‌اکنون نیز مسائل عملی عاجل جهان هستند [آن‌هم] در مبارزه‌ی واقعی قدرت‌های بزرگ اجتماعی، دولت‌ها و طبقات که در تمام بخش‌های جهان به‌پیش‌برده می‌شود………ادامه مطلب

تاریخ فلسفه از آغاز تا‌ اکنون‌ | نامداران فلسفه

سلام. من از توی زندان یه جایی خارج از آتن دارم با شما صحبت می‌کنم. چند دقیقه دیگه قراره اعدامم کنن. من آتن به دنیا اومدم. مردم از زندگی و گذشته من خیلی باخبر نیستن. وقتی از جنگ برگشتم متوجه شدم که خیلی از مردمی که ادعای فضل دانش می‌کنن در واقع هیچی از فضیلت و علم نمی‌دونن. این باعث شد که شک کنم. وقتی مردم به دانایی یک فرد اعتماد می‌کنند باعث اطاعت کورکورانه میشه که غالب های وحشتناکی داره. اگر شما داناییشون رو زیر سؤال نبرید، هیچوقت نمی‌تونید به نقض‌ها و اشکالاتشون پی ببرید.……ادامه مطلب

ترامپ آمد؛ محافظه‌کاری ملی‌گرا تا کی ماندگار است؟ – فرخ نگهدار

اکنون ایالات متحده امریکا به منش و دیدگاه های آقای ترامپ رای مثبت داده و یک تغییر کیفی در شیوه حکمرانی بر امریکا و رابطه آن کشور با جهان در شرف وقوع است. برخی صاحب نظران این دیدگاه را محافظه‌کاریِ ملی گرا، یا national conservatism می‌نامند. برخی دیگر از اصطلاح محافظه کاری پوپولیستی، یا نئوفاشیسم استفاده می‌کنند. از آنجا که عنوان «ناسیونال کنسرواتیسم» از عناوین دیگر رایج تر است صاحب این قلم نیز همین عنوان را برگزیده است. به علاوه در این مقاله فرض بر این است که تفاوت……ادامه مطلب

احتمال عدم مقبوليت نظام اسلامی از سوی مردم

متن: احتمال عدم مقبوليت نظام اسلامی از سوی مردم، به دو صورت متصور است: اوّل: مردم به هيچ روی حكومت دينی را نپذيرند؛ در اين صورت اگر فرض كنيم امام معصوم (عليهم‌السلام) يا فقيهِ دارای شرايط حاكميت در جامعه باشد، به اعتقاد ما او از جانب خدا حاكم و والی است، ولی حكومت دينی تحقق نخواهد يافت، زيرا شرط تحقق حكومت دينی پذيرش مردم است. نمونه بسيار روشن اين فرض، 25 سال خانه‌نشينی حضرت علی (عليه‌السلام) است. ايشان از سوی خدا به ولايت منصوب شده بودند، ولی حاكميت بالفعل……ادامه مطلب

لائیسیته و تجدد: مفاهیم، تعاملات و پیامدها

مقدمه : در دنیای معاصر، مفاهیم «لائیسیته» (Laïcité) و «تجدد» به عنوان مفاهیمی کلیدی در جوامع غربی و به‌ویژه کشورهای فرانسه شناخته می‌شوند. این دو مفهوم به نحوی با یکدیگر ارتباط دارند و نقش‌های حیاتی در شکل‌دهی به هویت‌های فرهنگی و اجتماعی جوامع مدرن ایفا می‌کنند. لائیسیته به معنای جدایی دین از دولت است، در حالی که تجدد به فرآیند نوگرایی، تحولات اجتماعی و تکنولوژیکی اشاره دارد که جوامع به سمت آن پیش می‌روند. در این مقاله، به بررسی این دو مفهوم، ارتباط آنها و تأثیرات آن‌ها بر ساختارهای اجتماعی و سیاسی خواهیم پرداخت.……ادامه مطلب

خودکامگی با مسئولیت محدود – چهار آن اَپِل‌باوم / ترجمه:‌ فرهاد سلمانیان فصل سوم

تسلط بر روایت رسانه‌ای: در روز ۴ ژوئن سال ۱۹۸۹، حزب کمونیست لهستان انتخابات نیمه‌آزادی در آن کشور برگزار کرد. پیامد آن انتخابات، مجموعه‌ای از رویدادها بود که به کنار زدن کمونیست‌ها از قدرت انجامید. زمانی نه چندان طولانی پس از آن، طرح خواسته‌هایی چون آزادی بیان، پاسخگویی حکومت و دموکراسی، در تظاهرات‌ خیابانی کشورهای شرق اروپا زمینه‌ای فراهم کرد تا رژیم‌های کمونیستی آلمان شرقی، چکسلواکی، مجارستان و رومانی سرنگون شوند. با گذشت چند سال، خود اتحاد جماهیر شوروی نیز از هم فروپاشید.……ادامه مطلب

رهبری ر گذار از استبداد به دموکراسی

رهبری در گذار از استبداد به دموکراسی نقشی حیاتی و تعیین‌کننده دارد. این گذار معمولاً فرآیندی پیچیده است که در آن انتقال از یک حکومت استبدادی به یک نظام دموکراتیک صورت می‌گیرد. در این روند، رهبری باید ویژگی‌های خاصی داشته باشد تا موفقیت‌آمیز باشد. ویژگی‌های رهبری در گذار به دموکراسی: 1 تعهد به اصول دموکراتیک: رهبری باید به اصول بنیادی دموکراسی مانند آزادی بیان، حقوق بشر، و برابری باور داشته باشد و آن‌ها را در عمل پیاده کند.……ادامه مطلب

چالش‌های ژئوپلیتیکی ۲۰۲۵: آیا جهان در آستانه بی‌ثباتی بی‌سابقه است؟

تحولات ژئوپلیتیکی پیچیده، از سقوط نظام اسد و رقابت قدرت‌ها در خاورمیانه تا تشدید تنش‌های چین، روسیه و آمریکا، چشم‌انداز جهانی را بحرانی‌تر کرده است. سیاست‌های ترامپ، از جنگ اقتصادی با چین تا فشار بر اوکراین برای توافق با روسیه، نظم جهانی را به چالش می‌کشد. از سوی دیگر، اتحاد‌های جدید مانند هم‌پیمانی کره شمالی و روسیه، خطر گسترش درگیری‌های منطقه‌ای به جنگ‌های جهانی را افزایش داده است.……ادامه مطلب

گفتگوی سیامک دهقانپور با ابراهیم نبوی؛از رفاقت با ناطق و گل‌آقا تا زندان، مهاجرت و بازگشت به ایران

با یک نویسنده، روزنامه‌نگار، مؤلف، پژوهشگر و طنزنویس گفتگو می‌کنیم. ابراهیم نبوی که سه بار جایزه بهترین نویسنده طنز نوشتاری مطبوعات ایران رو در جشنواره مطبوعات سال‌های ۱۳۷، ۷۸ و ۷۹ کسب کرده. جایزه هلمن همت برای دفاع از آزادی بیان در سال ۱۹۹، جایزه بنیاد پرنس کلاوس در سال ۲۰۵ و جایزه ویآر جوو ایتالیا رو در سال ۲۰۹ برای کارهاش در زمینه مطبات آقای نبوی خیلی خوش آمدین: متچکرم خیلی خوشحالم که خدمتتون هستم ……ادامه مطلب