Category: اندیشه مدرن و فلسفه

بدن زنان همچون سرزمین استعمارشده نقد فیلم «اتوپیا» ساخته سهراب شهید ثالث نزهت بادی

سهراب شهید ثالث یکی از فیلمسازان پیشرو و آغازگران موج نوی سینمای ایران است که با فیلم‌های یک اتفاق ساده و طبیعت بی‌جان، جریان تازه‌ای در سینمای ایران به راه انداخت. او پس از طبیعت بی‌جان به آلمان مهاجرت کرد. هرچند فیلم‌هایی که در آلمان ساخته است، به مسائل ایران نمی‌پردازد اما درونمایه اصلی آثارش که مبتنی بر کالاشدگی و ازخودبیگانگی انسان معاصر در جامعه‌ای سرمایه‌سالار است،……ادامه مطلب

تکرار روایت قدیمی ترور خاتمی؛ خبری که جدی گرفته نشد احسان مهرابی

موضوع ترور «محمد خاتمی» توسط یکی از محافظانش پس از ۲۴ سال، بار دیگر مطرح شده است. این موضوع اما در آن زمان چندان بازتابی در رسانه‌ها پیدا نکرد، باوجود اینکه آن محافظ پس از آزادی خود، تمایل به توضیح اتفاقات رخ داده برایش داشت. اینک «فرشاد طولابی» پس از ۲۴ سال، روایت خود را از آن اتفاقات بیان و تقاضای دیدار با خاتمی کرده است.……ادامه مطلب

جنبش زن زندگی آزادی؛ تبلور انقلابی جنسی/ جنسیتی- لیلا حسین زاده

اعتراضاتی که از شهریور ۱۴۰۱ در ایران در سطحی سراسری شکل گرفت و به نام انقلاب یا قیام ژینا میشناسیم، به جز آنکه در سطحی سیاسی در پیوستاری از اعتراضات قرار میگرفت که از دیماه ۹۶ آغاز شد و کلیت سیستم مستقر……ادامه مطلب

حقوق خلق ها، بحثی دور و دراز آزادی ملی یا مبارزه طبقاتی آلَن بیر و یانیس تاناسِکوس – برگردان بهروز عارفي

اندیشمندان انقلابی مانند فردریش انگلس یا رُزا لوکزامبورگ اختلاف های احتمالی مابین مطالبات ملی گرایانه و ضرورت های مبارزه طبقاتی را مورد بررسی قرار داده اند . لنین یا ترُوتسکی دربرخورد با این مسئله، منافع ملی را تابع منافع پرولتاریا می دانستند.گروهی از مبارزان چپ گرا در همبستگی با نبرد اوکراینی ها در برابر تجاوز روسیه، از حق خلق ها برای تعیین سرنوشت، اصلی مطلق ساختند. کسانی که مدعی سنتِ مارکسیستی هستند، بی هیچ تردیدی برای توجیهِ تعهدشان، به آن اصل رجوع می کنند.……ادامه مطلب

اختلال شخصیتی بیژن باران

اخوان: تا جنون فاصله ای نیست از اینجا که منم. در سده 20 دولتمردان بدون جواز صحت دماغی و مزاجی با معرفی مقامات بالا مشاغل اجرایی مملکت را اشغال کردند. آنها صحت اخلاق نداشته؛ بنا بر توصیه دول استعماری یا دیوانسالاری مقامات را قبضه کردند. این نحوه احراز مقامات منجر به افراد ناباب در راس امور شد. جواز صحت سابقه کمک کند تا رجال وابسته به دول استعماری و با اختلالت روحی تصویه شوند. راست در دولتهای سده 20 پر از فساد و خیانت در خدمت دول استعماری بود. وثوق الدوله،……ادامه مطلب

ناسیونالیسم پفکی معصومه قربانی

مدتی قبل که به توییتر-گردی مشغول بودم پروفایل خانمی اقتصاد‌دان دیدم که خودش را چنین معرفی کرده بود: “در اخلاق پیرو امانوئل کانت، در اقتصاد پیرو آدام اسمیت، در جامعه‌شناسی پیرو ژان‌ژاک روسو و در امور خانواده و مذهب……ادامه مطلب

ناتو و جنگ طولانی علیه جهان سوم – مانتلی ریویو – پاول وارگان، برگردان: علی اورنگ

امروز شرایط تغییر یافته است. قدرت های استعماری قدیمی دیگر درگیر جنگ های بی پایان بر علیه یکدیگر نیستند بلکه فعالیت های امپریالیستی شان اشتراکی است. استراتژی جدیدشان بر مبنای تخلیه منابع مردم و ملل جهان است. در بحران تسلیحات هسته ای و زیست محیطی، ما شاهد ظهور سنگین شبح انقراض بشر (به خاطر عملکردهایش) بر فراز جوامع انسانی هستیم. اما یک دیدگاه لجوجانه بر جای خود……ادامه مطلب

توتالیتاریسم دینی: شر مبتذل سعید سلامی

توتالیتاریسم دینی: شر مبتذل : توتالیتاریسم یکی از اصطلاحات رایج امروزین است که در مباحث سیاسی و شناخت یک نظام حکومتی مورد استفاده قرار می‌گیرد. نظام‌های توتالیتربرمبنای برخی ویژه‌گی‌های قابل تعریف، مشخص و تبیین شده‌اند؛ از جمله برخورداری از یک ایدئولوژی حکومتیِ به ظاهر خطاناپذیر که می‌کوشند این ایدئولوژی را بر واقعیت تحمیل کنند و جامعه و جهان را در چهارچوب آن بنا نهند. ایدئولوژیِ……ادامه مطلب

بخش نخست تبعیض‌ها علیه اتنیک‌ها و شبح جدایی‌خواهی! م. روغنی

تبعیض علیه اتنیک و یا اقوام و ملیت‌ها در زمان رضا شاه و در دوران مدرن‌سازی کشور نهادینه و در زمان جمهوری جهل و جنایت تشدید شد. پیش از آن دوران به باور بسیاری از مورخان و سیاحان “تا زمان رشد تجارت و بازرگانی در نیمه دوم سده نوزدهم، اکثر روستاها و قبایل تقریبا مستقل،……ادامه مطلب

آمریکا و چین برای چه می‌جنگند؟

در دنیای درهم آمیخته امروزی این تصور که چین می‌تواند از نظر اقتصادی سقوط کند و آمریکا همچنان رشد کند کاملا خیالی است. هم چنین، تصور این که در چنین تلاشی اروپایی‌ها بدون توجه به وسعت بازار چین با ما همراه می‌شوند نیز یک خیال و توهم است. به سر تعظیم فرود ……ادامه مطلب

ضرورت رنسانس شیعی در ایران برای رسیدن به دموکراسی و نقش سازمان مجاهدین خلق ایران – رضا شمس

واقعیت این است که مجاهدین موفق شده اند مذهب شیعه یی را به نمایش بگذارند که هم توانسته مسئله زن را حل کند- تنها تشکیلات ایرانی که زن را به موضع رهبری ارتقاء داده- هم در پی تقابل و درگیری با غرب نباشد و هم نوعی تحمل اعتقادی و بردباری مذهبی، بدون برتر پنداری مذهب خود، را عرضه کند……ادامه مطلب

مبادی فلسفی اقتصاد اتریشی

مقدمه: مکتب اتریشی اقتصاد در تقابل با مکتب تاریخی آلمان پا به عرصه‌ٔ وجود گذاشت و کارل منگر*  آرای روش‌شناسانه‌اش را در مصاف با گروه رقیب پی ریخت. به همین جهت، می‌خواهم بحث را ابتدا با آموزه‌های فلسفی مکتب تاریخی آغاز کنم، چراکه سخن گفتن در این باره ما را به درک عمیق‌تری از موضع تقابلی مکتب اتریش خواهد رساند.……ادامه مطلب

چرا اربابان فئودال دیجیتال کنونی ما از هوش مصنوعی ترسیده اند – اسلاوی ژیژک، برگردان: بابک احمدی

وحشت بازتاب یافته در نامه ی سرگشاده در باره ی هوش مصنوعی ناشی از این ترس است که حتی کسانی که در “قطار پیشرفت” نشسته اند نگران آن هستند که نتوانند هدایت آن را کنترل کنند. اربابان فئودال دیجیتال کنونی ما ترسیده‌اند. با این وجود، آن چه آنان می‌خواهند بحث……ادامه مطلب

چپ در ایران زنده است – ی. نامی

اندیشه چپ قبل از انکه یک ایدئولوژی باشد یک جهان بینی است که اساس ان بر عدالت استوار است. و عدالت قدمتی دارد به درازای تاریخ. از این رو مبارزه برای عدالت، سرخ تربن و خوانا ترین خط در تاریخ مباررات بشر است.……ادامه مطلب

مکتب سی مرغ «بخش هفت»فصل سه اومانیسم رهایی و آدمیت ایرانی مهدی مطهرنیا

ایران به عنوان یکی از مهم ترین جغرافیاهای کهن تاریخی و از کهن سال ترین فرهنگ ها و تمدن های بشری است. به قول هگل اولین دولت مدرن است که در کهن زمان ترین زمانه قرار گرفته است. اصل زمان مندی را خواهم گفت. اما در معنای مکان مندی این……ادامه مطلب

زنده… وزیر بهداشت: تصمیم گرفتیم نام مسمویت ها را «بدحالی بگذاریم!

سه دختر از جمله دو دانش آموز به نام های عرفانه هنر، ستایش داروغه و ستایش امیری در رابطه با مسمومیت سریالی دانش آموزان در شیراز دستگیر شدند. این سه دختر جوان هم اکنون به صورت بلاتکلیف در بند قرنطینه زندان……ادامه مطلب

مردم می‌گویند بگذارید زندگی کنیم آن طور که می‌خواهیم گفتگوی یورونیوز با مرتضی مردیها

جنبش اعتراضی ایران که با جان‌باختن مهسا امینی در بازداشتگاه گشت ارشاد در شهریور ماه ۱۴۰۱ آغاز شد، اکنون اگرچه گویی از خیابان‌ها رخت بربسته، اما به نظر می‌رسد تغییر و تحولاتی را در جامعه ایرانی به وجود آورده است.……ادامه مطلب

شکل‌گیری نظم نوین جهانی چین

در واشنگتن گروهی متحیر از کارشناسان منطقه‌ای به این موضوع نگاه کردند که چین نقش یک قدرت خارجی تثبیت کننده در خاورمیانه را بازی می‌کند. فرارو- هفته جاری برهه زمانی بسیار دشواری در عرصه دیپلماسی برای پکن……ادامه مطلب

نامه‌ی یک نویسنده‌ی سرشناس روس به یک اوکراینیِ ناشناس: «کشورم از گردونه‌ی زمان بیرون افتاده است» میخائیل شیشکین

میخائیل شیشکین تنها نویسنده‌ی معاصرِ روس است که هر سه جایزه‌ی ادبیِ مهم «بوکر روسی»، «کتاب پرفروش ملی روسی» و «کتاب بزرگ» را به دست آورده است. او در سوئیس زندگی می‌کند و آثارش به حدود ۳۰ زبان ترجمه شده است. آنچه در ادامه می‌خوانید برگردان مقاله‌ای است که او به مناسبت نخستین سالگرد حمله‌ی روسیه به اوکراین نوشته و نسخه‌ای از آن را به منظور انتشار ترجمه‌ی فارسی‌اش در اختیار آسو قرار داده است.……ادامه مطلب

مکتب سی مرغ «بخش هفت»فصل سه اومانیسم رهایی و آدمیت ایرانی

ایران به عنوان یکی از مهم ترین جغرافیاهای کهن تاریخی و از کهن سال ترین فرهنگ ها و تمدن های بشری است. به قول هگل اولین دولت مدرن است که در کهن زمان ترین زمانه قرار گرفته است. اصل زمان مندی را خواهم گفت. اما در معنای مکان مندی این شخصیت پردازی جغرافیایی ایران مهم است. ایران دارای کد ژئوپلتیک؛ و ژنوم ژئواستراتژیک کهن سال است. من در نظریه هارتلند – ریملند بزرگ به آن توجه……ادامه مطلب

شعر و شاعر” در بارگاهِ جنایت، مسعود نقره‌کار

ولی فقیه در همه‌ی عرصه‌های علوم طبیعی (و ماوراء طبیعی و خفیه) و علوم اجتماعی، از فقه و سیاست و اقتصاد و حکمت و نجوم و ریاضیات و طب گرفته تا فرهنگ و انواع و اقسام هنرهای اسلامی و غیر اسلامی متخصص و صاحب نظر، معلم و راهنما و دارای حکم بوده و هست. حواریون گفته ونوشته‌اند که چنانچه نظرات، افاضات و فتاوی این بحر العلوم با علوم زمانه‌ی خود، و این زمانی، همخوانی نداشته باشد این……ادامه مطلب

شبحی در پس‌کوچه‌های کابل پرسه می‌زند خدیجه حیدری

در دانشگاه: ماه اسد سال گذشته، زمانی که دانشگاه‌ها به روی زنان بسته نشده بود، به دانشگاه کابل رفته بودم. دانشگاه کابل سه دروازه‌ی فعال دارد. من آن روز دروازه‌ی شمالی را انتخاب کردم و یک‌راست به درون اتاقکی تلاشی برای طبقه‌ی اناث رفتم. دو خانم برای بازرسی نشسته بودند که بدون بازرسیِ بدنی و بدون چک کردن دستکول دستم، گفتند: «اجازه نیست همشیره!» وقتی علت آن را پرسیدم به چادر……ادامه مطلب

فروپاشی یک امپراتوری سعید سلامی

نظری و گذری روسیه با ۱۷٬۰۹۸٬۲۴۲ کیلومتر مربع وسعت، عنوان پهناورترین کشور جهان را به خود اختصاص داده به گونه‌ای که اختلاف زمانی غربی‌ترین منطقه تا شرقی‌ترین نقطۀ روسیه در حدود ۹ ساعت است. کشور کانادا که……ادامه مطلب