Category: اندیشه مدرن و فلسفه

برنده واقعی فرانسه بود یا قطر؟ برگردان: جمشید خون‌جوش

پاری سن ژرمن برنده جام باشگاه‌های فوتبال اروپا: برنده واقعی فرانسه بود یا قطر؟ مقدمه مترجم: شنبه شب گذشته، تیم فوتبال باشگاه پاری سن ژرمن (PSG)  با یک بازی زیبا، طوفانی و پر از روح در مقابل اینتر میلان پیروز شد ……ادامه مطلب

آیا می‌توان نمونه‌هایی از تطبیق دین با تجدد را ذکر کرد؟

بله، نمونه‌های متعددی از تطبیق دین با تجدد وجود دارد که نشان می‌دهد چگونه ادیان مختلف توانسته‌اند به تغییرات اجتماعی و فرهنگی پاسخ دهند. در اینجا به برخی از این نمونه‌ها اشاره می‌کنم: 1. اسلام و مدرنیته فلسفه اسلامی معاصر: برخی از متفکران مسلمان مانند محمد اقبال و علی شریعتی تلاش کردند تا مفاهیم مدرنیته را با آموزه‌های اسلامی ترکیب کنند و به تأسیس یک فلسفه اسلامی نوین ……ادامه مطلب

از مذاکرات تا اعتراضات؟ ایران در مسیر تلاطم‌های مهیب | گفت‌وگوی عبدی مدیا با دکتر مهدی مطهرنیا

بسیار خب ممنونم از شما دوستان عزیز خانم‌ها آقایان شب شما بخیر ساعت اکنون ۲۱ و۵ دقیقه هست به وقت ایران جان و این افتخارو دارم که بتونم در خدمت شما باشم درود میگم به شما که دارید از طریق کانال یوتیوب عبدی مدیا این برنامه رو نگاه می‌کنید شما که همراه این گفتگو هستید از طریق کانال تلگرام عبدی مدیا و شما که صدا و تصویر من رو از طریق صفحه توییتر عبدی مددیا تماشا می‌کنید خیلی……ادامه مطلب

دولت‌ها، بازارها، و عاملیت مردم: بازسازی نظم در خاورمیانه پس از غزه

سیاوش شهابی ـ در لحظه‌ای که دشمنی‌ها به توافق، و شعارها به معامله‌ها بدل شده‌اند، سیاست از نو باید تعریف شود ـ نه در اتاق‌های مذاکره، بلکه در میدان‌های واقعی زندگی، در جایی که مقاومت دیگر نه وظیفه دولت‌ها، بلکه حق مردم است. «جنگ، ادامه سیاست با ابزارهای دیگر است» ـ جمله‌ای که کارل فون کلاوزویتس به‌عنوان توصیف یک واقعیت تاریخی بیان کرد و لنین آن را با ……ادامه مطلب

چهره‌های ماندگار چپ ایران؛ ۷. ایرج اسکندری، «شاهزاده سرخ» که به دبیری اولی حزب توده ایران رسید و در سکوت درگذشت

در زمانه‌ای که تاریخ را بیشتر فاتحان می‌نویسند تا فرودستان و عدالت‌طلبانی که از صفحات رسمی تاریخ حذف شده‌اند، بازخوانی صدای سرکوب‌شدگان، خاموش‌شدگان و مبارزان راه عدالت‌خواهی، ضرورتی تاریخی است. «چپ» در ایران، با همه‌ی خطاها و فراز و فرودهایش، تبلور  آرزوی دیرپای انسان برای برابری، آزادی و جهانی عاری از سلطه و استثمار بوده است؛ رؤیایی جمعی که در برابر ……ادامه مطلب

نیویورک تایمز: آزادی در سوریه به‌طور خطرناکی ناقص است – الهام احمد(رئیس مشترک بخش روابط خارجی اداره خودگردان دموکراتیک شمال و شرق سوریه)

با شکل‌گیری سوریه‌ای نوین، این پرسش پیش‌رو است: این کشور چه نوع حکومتی خواهد داشت؟ دموکراتیک یا خودکامه؟ احترام‌گذار به حقوق بشر یا سرکوبگر؟ من باور دارم پاسخ این پرسش در منطقه ما نهفته است؛ جایی که آن‌چه ما الگویی از دموکراسی مستقیم چندقومیتی می‌دانیم، بنا کرده‌ایم. قانون اساسی موقت جدید سوریه این تنوع را بازتاب نمی‌دهد.……ادامه مطلب

نظامِ حمایتی نوع دیگری، هنوز ممکن است

از نگاه دونالد ترامپ، «تعرفه» (حقوق گمرکی) باید زیباترین واژه‌ی فرهنگ لغت‌ها باشد. و از نگاه چپ، چطور؟ امروز، چپ که در اثر جهت‌گیریِ ملی‌گرایانه‌ای که رئیس جمهور آمریکا به آن می‌دهد، سراسیمه شده، در زمانی نه چندان دور به خاطر دفاع از دیدگاه خود در حمایت‌گرایی به خود می-بالید.……ادامه مطلب

وقتی زن بودن جرم است؛ از نان تا زندان، از اعتراض تا اعدام، از اعتصاب تا انقلاب – الهام فتحی

“کسانی که حرکت نمی‌کنند،متوجه زنجیری که بر دست و پا دارند نمی‌شوند” در روزگاری که چرخ کامیون‌ها نمی‌چرخد،کوره‌های فولاد خاموش مانده‌اند و فریادهای کارگران در کف خیابان‌ها می‌پیچد، صدایی در این هیاهو مدام به حاشیه رانده می‌شود: صدای زنانی که هم کار می‌کنند،هم می‌سازند، هم مبارزه می‌کنند و هم سرکوب می‌شوند.……ادامه مطلب

پیروزی بر نازیسم از نگاه کی‌یف

در سال ۲۰۲۳، کی‌یف روز ۸ مه را برای گرامی داشت شکست آلمان هیتلری انتخاب کرد، رویدادی که مسکو آن را ۹ مه گرامی می‌دارد. اما در آستانه هشتادمین سالگرد، به نظر می‌رسد اوکراین اعتبار این میراث را به دشمن خود واگذار می‌کند: با زدودن یاد اوکراینی‌هایی که در ارتش سرخ جنگیدند، سهم بزرگ خود را نیز در پیروزی بر نازیسم از نظرها پنهان می‌سازد.……ادامه مطلب

فلسفه امید بلوخ، میان مارکس و مسیحا سوسیالیسم حتمی است !، مارکسیستی یا مسیحایی؟ آرام بختیاری

ارنست بلوخ (۱۹۷۷-۱۸۸۵.م )، فیلسوف سکولار یهودی تبار آلمانی را، روشنفکری میان همه جبهه ها و برای همه شرایط نامیده اند. گرچه او خود را مارکسیست و حامی سوسیالیستم می‌نامید، رفقای چپ در “سوسیالیسم واقعا موجود” آن زمان، به وی القاب: ایده آلیست و رویزیونیست و اتوپیست داده بودند، و او را چپ لیبرال یا لیبرال چپ، خطاب میکردند. بلوخ نویسنده ایست هومانیست، چپگرا؛ ……ادامه مطلب

رذالت و جهالت اسماعیل رضایی

انسان تحت تاثیر مداوم رویکردهای محیطی، متناسب با ویژگی های زیستی خود به تعامل با جامعه و انسان روی می آورد. درک معیوب از بارزه های تحولی و تکاملی جامعه و انسان و توقف در گذشته و توهمات نهادین آن، جهالت و رذالت را در یک پیوندی هموار و ناگسستنی بسترساز مبارزات معیوب و نارسا می سازند. روندی که نادانی و جهالت خود را با یاوه گویی ها و پرگویی های بلاهت آمیز ……ادامه مطلب

دیگر بس است؛ اسرائیل مرتکب جنایات جنگی می‌شود – اهود اولمرت، هاآرتص

در جریان یک تظاهرات ضد دولتی که خواستار اقدام برای آزادی گروگان‌های اسرائیلی در نوار غزه بود، کفشی روی آدمک بینی‌دراز بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، قرار دارددر مقابل وزارت دفاع اسرائیل در تل‌آویو، در ۲۴ مه ۲۰۲۵

……ادامه مطلب

سقوط طبقه حاکم آلمان به‌سوی جنگ؛ جرقه‌ای برای نوزایی سیاسی چپ – ویکتور گروسمن – برگردان: حمید پارسا

جناح راست در آلمان در حال تجدید انگیزه به سمت جنگ است، در حالی که حزب چپ، دی لینکه، با امتناع از پیوستن به حمله به مهاجران، در حال تجدید بخت سیاسی خود است. عکس در سمت چپ: سربازان آلمانی در جریان یک رزمایش نظامی در لیتوانی، در ۱۶ مه ۲۰۲۵، در مقابل یک تانک جنگی لوپارد ایستاده‌اند. عکس در سمت راست: اینس شورتنر، رئیس مشترک دی لینکه، و هایدی رایشینک، نامزد اصلی حزب، در……ادامه مطلب

مادرید، نیویورک و آزمون اراده سیاسی: آیا اروپا و اعراب فقط برای مهار خشم جهانی علیه اسرائیل گردهم می آیند؟ – بابک احمدی

در دل خاک اروپا، جایی که بسیاری از دولت‌هایش هم‌پیمان ناتو و دوستان دیرین اسرائیل به‌شمار می‌روند، نشست مادرید با حضور وزرای خارجه کشورهای عربی و اروپایی برگزار شد؛ نشستی که هدف رسمی‌اش پایان جنگ غزه و پیشبرد راه‌حل دوکشوری بود. اما آنچه این گردهمایی را فراتر از یک رویداد دیپلماتیک موقت قرار می‌دهد، انتظاری است که افکار عمومی مترقی از رهبران حاضر دارند: این‌که حل بحران فلسطین را نه صرفاً برای تخفیف خشم جهانی از فجایع جاری، بلکه با هدف دستیابی به صلحی پایدار و عادلانه دنبال کنند. ……ادامه مطلب

چشم‌انداز ترامپ: یک جهان، سه قدرت؟

برای دونالد ترامپ،‌ رئیس‌جمهور آمریکا، هر زمانی برای معامله‌گری مناسب است، اما اکنون بیش از هر زمان دیگری، به‌ویژه با رهبران چین و روسیه. هفته گذشته، آقای ترامپ اعلام کرد که قصد دارد تجارت با روسیه را عادی‌سازی کند و به نظر می‌رسد فشار بر مسکو برای پایان دادن به جنگ با اوکراین را کاهش داده است. همچنین، او تلاش می‌کند تا با ترغیب رهبر چین به تماس تلفنی با او، از تبعات جنگ تجاری جهانی خود بکاهد.آقای ترامپ در مصاحبه‌ای اخیر با مجله تایم گفت: «همه ما می‌خواهیم معامله کنیم. من یک ……ادامه مطلب

می‌اندیشم پس هستم آیا گزاره درستی است؟

مقدمه تا اندازه ای طولانی مترجم: مقاله حاضر به بررسی یکی از مشهورترین گزاره‌های فلسفه غرب، یعنی «می‌اندیشم پس هستم» (Cogito, ergo sum) اثر رنه دکارت می‌پردازد. این جمله که در «تأملات در فلسفه اولی» (۱۶۴۱) مطرح شده، نقطه عطفی در تاریخ فلسفه محسوب می‌شود و پایه‌ای برای فلسفه مدرن غرب به شمار می‌رود. نویسنده مقاله، ریموند تالیس، با نگاهی نقادانه به تحلیل این استدلال دکارتی می‌پردازد و نشان می‌دهد که چگونه این گزاره به ظاهر ساده، پیچیدگی‌های بسیاری در خود نهفته دارد.……ادامه مطلب

ترامپ: فکر می‌کنم ممکن است خبرهای خوبی از جبهه ایران داشته باشیم!

رئیس‌جمهور ایالات متحده، دونالد ترامپ، روز یک‌شنبه اعلام کرد که مذاکره‌کنندگان آمریکایی در پایان هفته، «گفت‌وگوهای بسیار خوبی» با هیأتی از ایران داشته‌اند. او گفت: «نمی‌دانم در یکی دو روز آینده قرار است خبر خوبی به شما بدهم یا خبر بد، اما احساس می‌کنم شاید خبر خوبی داشته باشم.». سخنگوی وزارت‌خارجه جمهوری اسلامی در خصوص ابراز خوشبینی رییس جمهور آمریکا نسبت به مذاکرات با ایران گفت: اگر هدف طرف آمریکایی این باشد که برنامه هسته‌ای ایران تسلیحاتی نشود ، این تحصیل……ادامه مطلب

قدرت‌یابی جامعه و ضرورت بازاندیشی در الگوهای حکمرانی

عصر ایران؛ یادداشت مهمان؛ هادی سلیمانی قره‌گل (جامعه‌شناس و پژوهشگر سیاست داخلی) 1.  فضای افکار عمومی در ایران، در برخورد با مناطق پیرامونی و مرزی، عمدتا آکنده از نوعی رخوت و نادیده‌انگاری مزمن است؛ گویی این مناطق از دایره اولویت‌های ملی خارج‌اند و حضورشان در نقشه سیاست و اجتماع، تنها در مواقع بحرانی به رسمیت شناخته می‌شود.……ادامه مطلب

هشدار کنفدراسیون بین‌المللی اتحادیه‌های کارگری: فاشیسم نو در راه است، با کارگران همراه شوید

کنفدراسیون بین‌المللی اتحادیه‌های کارگری (ITUC) در روز ۸ می با انتشار نامه‌ای سرگشاده خطاب به سران کشورها، سازمان‌های بین‌المللی، نهادهای مدنی و شهروندان جهان، نسبت به رشد نگران‌کننده‌ی فاشیسم نو، تخریب دموکراسی، گسترش نابرابری و استثمار بی‌حد‌و‌مرز کارگران هشدار داد. این نامه که به امضای آنتونیو بلانکو، دبیرکل جدید ITUC، رسیده است، خواهان اتحاد جهانی برای اجرای یک قرارداد اجتماعی نوین و پایدار با مشارکت دولت‌ها، اتحادیه‌های کارگری و نهادهای مدنی شده است.……ادامه مطلب

تضاد دو خط قرمز ایران و آمریکا؛ غنی‌سازی صفر درصد و آینده مذاکرات علی حیدری

بدر آلبوسعیدی، وزیر خارجه عمان اعلام کرد که دور پنجم مذاکرات هسته‌ای میان ایران و آمریکا روز جمعه ۲۳ می (۲ خرداد ۱۴۰۴) در رم، پایتخت ایتالیا برگزار می‌شود. پیش از آن، مقامات آمریکایی و ایرانی بشدت بر سر برچیدن یا ادامه فرایند «غنی‌سازی» در خاک ایران موضع گرفتند به نحوی که بسیاری از ناظران از شکست مذاکرات و احتمال درگیری نظامی خبر دادند. اتخاذ مواضع بشدت متضاد طرفین با مصاحبه دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا با شبکه «فاکس‌نیوز» آغاز شد.……ادامه مطلب

ناصر فکوهی: نژاد پرست و متوهم شده‌ایم عصر ایران / زهره نیلی

ناصر فکوهی: ایران در همه تاریخ مهاجر پذیر بوده ولی ۵۰ سال است مهاجرت فرست هستیم. ادعاهایی مانند «جانشینی جمعیت ایران با افغانستانی‌ها» یا «مهاجرت افعانستان‌ها برای بیرون کردن ایرانیان» کاملاً بی‌اساس و ناشی از نبود سواد رسانه‌ای و علمی است. ناصر فکوهی، انسان‌شناس، نویسنده و مترجم ایرانی، استاد گروه انسان‌شناسی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران و عضو انجمن بین‌المللی جامعه‌شناسی است. او در سال ۱۳۷۳ دکتری انسان‌شناسی سیاسی را از دانشگاه پاریس دریافت کرد. فکوهی در نوشته‌ها، مقالات……ادامه مطلب

در بوستان اگزیستانسیالیستی برگردان: علی‌محمد طباطبایی

مقدمه مترجم: تصور کنید روزی سورن کی‌یرکگور، فیلسوف دانمارکی قرن نوزدهم، از جهان مردگان بازگردد و در گوشه‌ای از کافه‌ای تاریک، رو‌به‌روی ژان پل سارتر بنشیند — فیلسوفی فرانسوی از قرن بیستم، که جهان را بی‌خدا می‌بیند و انسان را تنها در دل آزادی‌اش تعریف می‌کند. یکی با انجیل در دست و دیگری با نگاهی تیزبین اما شکاک. این دو قرار است با هم گفت‌وگو کنند: درباره‌ی معنا، آزادی، اضطراب، و مهم‌تر از همه، درباره‌ی «خود» انسان.……ادامه مطلب

یهودیان برجسته فرانسه علیه سیاست‌های افراطی نتانیاهو؛ شکاف‌های عمیق در وفاداری تاریخی به اسرائیل

مخالفت با سیاست‌های دولت راست‌گرای افراطی نتانیاهو در فرانسه فقط محدود به چند چهره نیست؛ در دیگر کشورها نیز این صدای انتقاد از اسرائیل که تا پیش از این آرام و کم‌صدا بود، اکنون با شدت بیشتری به گوش ……ادامه مطلب