Category: جامعه شناسی

از زبان نفرت تا منطق قدرت (نقد فرهنگ استبدادی و بحران مشروعیت در اپوزیسیون فردمحور) – ایوب دباغیان

زبان، پیش‌درآمد قدرت: در سیاست، زبان هرگز خنثی نیست. واژه‌ها تنها ابزار بیان احساسات نیستند؛ حاملان جهان‌بینی‌اند و مرزهای مشروعیت را ترسیم می‌کنند. شیوه‌ای که یک جریان سیاسی با مخالفان خود سخن می‌گوید، پیشاپیش نشان می‌دهد اگر به قدرت برسد، با آنان چه خواهد کرد. تاریخ معاصر ایران بارها نشان داده است که سرکوب، پیش از آنکه نهادینه شود،

……ادامه مطلب

گزارش داوُس ۲۰۲۶ محمود سریع‌القلم

پنجاه‌ و ششمین اجلاس مجمع جهانی اقتصاد از ۱۹ تا ۲۳ ژانویه ۲۰۲۶ (۲۹ دی تا ۳ بهمن ۱۴۰۴) در داوُس سوئیس برگزار شد. حدود ۳۰۰۰ نفر از ۱۳۰ کشور، شامل ۶۵ رئیس دولت؛ عموم رهبران G7، ۱۷۰۰ رئیس شرکت‌های بزرگ جهان، ازجمله ۱۰۰ شرکت فناوری در این اجلاس شرکت کردند. تِم این اجلاس، «فضایی برای گفت‌وگو» انتخاب شده بود. در حدود ۲۰۰ جلسه و میزگرد……ادامه مطلب

ماکس وبر؛ دین، قدرت و جامعه

درود بر شما همراهان گرامی بینندگان محترم کانال یوتیوب ژرفای اندیشه خب متوجه شدید دیگه ما ی تغییری در نام کانال دادیم به خاطر اینکه با به هر حال محتوایی که اخیراً توی سه چهار ماه گ گشته داریم تهیه میکنیم و تقدیم حضور شما میکنیم همخوانی بیشتری داشته باشه بنابراین منبعد با این عنوان همراه شما خواهیم بود این هفته راجع به ماکس وبر صحبت خواهیم کرد جامعه ……ادامه مطلب

کتاب گفتار در بندگی خودخواسته نوشته ایتین دولا بوسی

کتاب گفتار در بندگی خودخواسته نوشته ایتین دولا بوسی ترجمه لاله قدک پور راوی علی علیزاده گفتار در بندگی خودخواسته در چند ارباب داشتن هیچ خیری نمی‌بینم بیش از یکی سرور مباد و تنها یکی شاه باد این را ادو سئس در داستان هومر به س پاهی می‌گفت اگر جز این نگفته بود که در چند ارباب داشتن هیچ خیری نمی‌بینم چیزی بهتر از آن نمیشد گفت اما به جای اینکه……ادامه مطلب

12 میلیون بمب آماده انفجار

یکم- «در کشور ما حدود ۱۲‌میلیون جوان زندگی می‌کنند که نه در حال تحصیل هستند و نه شاغل. معنی این عدد آن است که تقریبا ۱۴درصد از جمعیت کشور، دقیقا در تمام ۲۴ساعت، فعالیتی را در دست انجام ندارد. این عدد به‌طور کاملا هشداردهنده‌ای در مقایسه‌های بین کشوری بالاست.……ادامه مطلب

میثاق در تاریکی؛ تبارشناسیِ سقوطِ استبداد و تکوینِ اراده‌یِ ملی!(۱) فرشید یاسائی

پیشگفتار: آنچه امروز از دل این سرزمین برمی‌خیزد، فریاد نیست؛ ناله‌ای است که سال‌ها در گلو خفه شده و اکنون دیوارها را می‌شکافد. این خشم، ناگهانی و بی‌ریشه نیست؛ از رسوب سال‌هایی آمده که در آن حقوق، فرسوده شد.حقیقت وارونه گشت و ……ادامه مطلب

ابرچالشی به نام فقدان فهم اکنون تاریخی

اکنون  نیازمند آن هستیم که با ابرچالش مهم خود یعنی فقدان فهم درست مواجه شویم. آیا کسانی نیستند که فهم درست داشته باشند؟ ای بسا که باشند، اما مشکل گشای ما این نیست، زیرا فهم درست را به نحو جمعی حاصل نمی‌کنیم. آن زمان است که می توانیم به نتیجه درست و علمی برسیم و……ادامه مطلب

انواع مقاومت مدنی حسین جرجانی

پیش‌گفتار: خشونت بی حد و حصر جمهوری اسلامی، به مسئولیت مستقیم، و تام و تمام خامنه‌ای، نشانه‌ای از استیصال و ضعف در کلِ سیستمِ ساخته و پرداخته خمینی و خامنه‌ای است. هنگامی که……ادامه مطلب

سندرم روانی در فرهنگ‌های مختلف (بخش ۱) نرگس رسولی

مقدمه: بیماری‌های روانی نتیجۀ کنش متقابل عوامل ارثی و ژنتیکی از یک سوی وعوامل محیطی و بیرونی از سوی دیگر است. بیماری‌های روانی یکی از معضلات بزرگ جوامع امروزی است، مطالعات متعدد ثابت نموده است که بین عوامل اجتماعی بیماری‌های روانی رابطه‌ای خاص موجود است. و در این میان برخی به عوامل ارثی وژنتیکی اهمیت بیشتر می‌دهند ودر مقابل……ادامه مطلب

جای اندیشمندان و پژوهشگران در زندان نیست! ناصر فکوهی

در این روزهای سخت برای همه مردم ایران که آمریکای ِ ترامپ، دست در دست ِ اسرائیل نتانیاهو، تمام فشار خود را بر رسانه‌های جهانی وارد می‌کنند تا زشت‌ترین و مهیب‌ترین چهره را از ایران عرضه کنند و بتوانند حمله جدیدی به ایران را سازمان بدهند؛ در این روزها که دشمنان ایران اندیشه‌ای جز به جنگ و آشوب کشیدن منطقه و به ویژه تخریب کشور ما را در سرندارند،……ادامه مطلب

تعلیق توسعه یا آستانهٔ حقیقت؟ روایتی از جامعه‌ای که از مرز تحمل عبور کرده است – اسماعیل لیاقت

این متن در لحظه‌ای نوشته شده که جامعهٔ ایران از یک آستانهٔ تاریخی عبور کرده است؛ لحظه‌ای که خشونت ساختاری، کشتار سازمان‌یافته و انسداد کامل سیاسی، روان جمعی را وارد مرحله‌ای تازه کرده است. بسیاری از تحلیل‌هایی که سال‌ها بر امکان اصلاح، صبر اجتماعی یا تغییر تدریجی تکیه داشتند، امروز دیگر با واقعیت جامعه هم‌خوان نیستند. این مقاله تلاشی است برای……ادامه مطلب

گاردین: مزیت چین؛ کج‌خُلقی‌های ترامپ، متحدان آمریکا را به پکن نزدیک‌تر می‌کند

برخی کشورهای غربی در جست‌وجوی ثبات، به کشوری رو آورده‌اند که بسیاری در واشنگتن آن را تهدیدی وجودی می‌دانند.

اگر ژئوپلیتیک دست‌کم تا حدی بر صمیمیت میان رهبران جهانی استوار باشد، چین این ماه تلاشی غیرمنتظره برای جلب نظر ایرلند انجام داد.……ادامه مطلب

گاردین: عقب‌نشینی ترامپ پایان ماجرا نیست؛ به فروکش طوفان دل نبندیم، جهانِ پساترامپ به «راه سوم» نیاز دارد

مدتی بود که متحدان آمریکا خود را با این باور دلخوش می‌کردند که ترامپ یک استثناست و روزی خواهد رفت و راه‌ورسم‌های قدیمی از سر گرفته می‌شود. این توهم نیز فرو ریخته است. وقتی ترامپ همچنان مصمم به عملی کردن تهدیدهایش درباره‌ی گرینلند به نظر می‌رسید، هیچ نشانی از کسی یا چیزی در داخل آمریکا دیده نمی‌شد که بتواند جلوی او را بگیرد.……ادامه مطلب

اکسفام: انباشت ثروت و تسلط میلیاردرها بر رسانه‌ها، تهدیدی فزاینده برای دموکراسی

گزارش تازه سازمان غیردولتی اکسفام درباره شتاب‌گیری بی‌سابقه تمرکز ثروت در جهان، نسبت به پیامدهای سیاسی و اجتماعی این روند هشدار می‌دهد و می‌گوید نفوذ روزافزون «الیگارشی میلیاردرها» بر رسانه‌ها، فناوری‌های نو و تصمیم‌گیری‌های سیاسی، می‌تواند بنیان‌های دموکراسی را تضعیف کند. این گزارش با عنوان «مقاومت در برابر سلطه ثروتمندان: دفاع از آزادی در برابر ……ادامه مطلب

چه شد که «وال‌استریت ژورنال» تجزیه ایران را فرصتی راهبردی می‌ بیند؟ – سیاوش قائنی

انباشتِ بحران‌های خود ساخته حاکمیت، تجزیه ایران را برای غرب جذاب کرده است: مقدمه ..روزنامهٔ «وال‌استریت ژورنال»، که زیر نظر شرکت رسانه‌ای « روپرت مردوک » ـ  سرمایه دار رسانه‌ای راست‌گرا و محافظه‌کار با گرایش‌هایی همسو با دونالد ترامپ ـ منتشر می‌شود، در مقاله‌ای به تاریخ ۱۶ ژانویهٔ ۲۰۲۶، برای نخستین بار به‌صراحت فروپاشی ایران را نه به‌عنوان یک تهدید، بلکه به‌مثابه فرصتی استراتژیک برای غرب بررسی کرده است.……ادامه مطلب

دکترین ترامپ و امپریالیسم جدید مگا – جان بلامی فاستر، ترجمه‌ی: احمد سیف

تغییر چشم‌گیر در امپریالیسم ایالات متحده تحت ریاست ‌جمهوری دونالد ترامپ، چه در دوره نخست ریاست او و چه بیش‌تر در دوره کنونی، موجب سردرگمی و نگرانی عظیمی در مراکز قدرت مستقر شده است. این تغییر ناگهانی در سیاست خارجی آمریکا، خود را در کنارگذاشتن نظم بین‌المللی لیبرالی که پس از جنگ جهانی دوم تحت سلطه آمریکا ساخته شده بود، و هم‌چنین کنار……ادامه مطلب

ایران؛ قربانی هم‌زمان استبداد و سرمایه – پردیس مدرسی

بازگشت دونالد ترامپ به مرکز سیاست آمریکا با تشدید جنگ تجاری و فناورانه با چین، تضعیف نهادهای چندجانبه، فشار بر متحدان سنتی و احیای گفتمان مداخله‌جویانه در حوزهٔ نفوذ تاریخی ایالات متحده همراه بوده است. وعده‌های پررنگ اما فاقد چارچوب اجرایی روشن برای پایان‌دادن به جنگ اوکراین و برخوردهای نمایشی با پرونده‌هایی چون گرینلند نشان می‌دهد……ادامه مطلب

مارکس در سوئد؛ سیاست اقتصادی ضد فاشیستی به سبک سوئدی – ترولس اسکاده‌هاوگه، برگردان: بابک احمدی

طرح مایدنر به‌عنوان الگوی سوئدیِ گذار به سوسیالیسم شناخته می‌شود. آنچه کمتر شناخته شده این است که رودلف مایدنر اهل آلمان بود، صعود نازی‌ها را با چشم خود دیده بود و می‌خواست با کار فکری‌اش، بستر رشد فاشیسم را نیز بخشکاند. در یک دوشنبهٔ سردِ اواخر فوریهٔ ۱۹۳۳، رودلف مایدنرِ ۱۸ ساله به شعله‌هایی خیره می‌شود که از ساختمان رایشستاگ زبانه……ادامه مطلب

آیا رژیم ایران در آستانه فروپاشی است؟ کریم سجادپور و جک اِی. گُلدستون

پنج شرط تعیین می‌کنند که آیا انقلاب‌ها به موفقیت می‌رسند یا نه. برای نخستین بار از سال ۱۹۷۹، ایران تقریباً همه این شروط را داراست. چهل‌وهفت سال پیش، ایران شاهد انقلابی بود که یک پادشاهی هم‌پیمان ایالات متحده را با یک حکومت دینی ضدآمریکایی……ادامه مطلب

تغییر از دلِ «نه» گفتن‌های پی‌درپی شکل می‌گیرد جین تئوهریس

جنبش تحریم اتوبوس‌های مونتگومری هفتادساله شده است و حالا در حکایت افسانه‌وار این پیروزی، حافظه‌ی جمعی ترجیح می‌دهد تصویری معجزه‌وار از آن را ترسیم کند: یک‌روز زن سیاه خسته‌ای به نام رزا پارکس از روی صندلی اتوبوس بلند نشد و بعد هم کشیش جوانی به اسم مارتین لوترکینگ به حمایت از او برآمد و در نهایت قانون جداسازی نژادی در اتوبوس‌ها لغو و جنبش حقوق مدنی سیاهان آمریکا اوج گرفت.……ادامه مطلب