Category: اندیشه مدرن و فلسفه

تحلیل پارادوکس خرد جمعی و جنون توده در بستر سیاسی ایران – داوید پارسیان

مقدمه: این نوشته به بررسی پارادوکس بنیادین میان دو مفهوم “خرد جمعی” و “جنون توده” در بستر سیاسی و اجتماعی ایران می‌پردازد. در حالی که خرد جمعی بر این ایده استوار است که تصمیمات گروهی بزرگ از افراد……ادامه مطلب

مقاومت در برابر امپریالیسم؛ مسئله‌ای نظامی یا امری اجتماعی؟

مقاومت در برابر امپریالیسم تنها از مسیر بازگشت به آرمان‌های انقلاب ۵۷، تداوم آن و تغییر نظم اجتماعی در جهت آن ممکن و شدنی است اما این بازگشت و به چنگ آوردن نه از مسیر هم‌پیمانی با و ستایش از ضدانقلابی که «توان……ادامه مطلب

در باب ضرورت اخلاقی مبارزه با ظلم یا حق دفاع از انقلاب قربان عباسی

مقدمه: پرسش از این‌که آیا انسان وظیفه‌ی اخلاقی برای مبارزه با ظلم دارد یا نه از ژرف‌ترین و کهن‌ترین جدال‌های اندیشه‌ی سیاسی و اخلاق است؛ پرسشی که همچون زخمی کهنه در حافظه‌ی بشر باقی مانده و هر نسل، به……ادامه مطلب

جهان پسادمکراسی ۳ ـ نئولیبرالییسم(۱) منوچهر صالحی لاهیجی

پسادمکراسی پدیده‌ای سیاسی است که بدون تبدیل شیوه تولید سرمایه‌داری به پدیده‌ای جهانی و در همین رابطه تبدیل لیبرال دمکراسی در کشورهای متروپل سرمایه‌داری به نئولیبرالیسم به‌مثابه ساختار اقتصادی فراملی نمیتوانست تحقق یابد. بنابراین پیش از پرداختن به ……ادامه مطلب

این یک «انفجار» ادبی نیست؛ در امریکای لاتین ادبیات فاخر، زنانه می‌شود – فابیِن پالِم، برگردان: امیر نظری

نویسنده اکوادوری ماریا فرناندا امپوئرو: «آن‌چه که اتفاق افتاده، تغییری در نورپردازی است، همانند تئاتر. تا به امروز پروژکتورها بر روی نویسندگان مرد متمرکز بودند. زنان نیز روی صحنه بودند، ولی در سایه. برای دیدنشان باید……ادامه مطلب

آینده سلطنت در ایران: روح دیرینه، چالش مدرن، و زیست ولایی در پیچ‌وخم تاریخ

مقدمه: پرسش از آینده سلطنت در ایران، سؤالی ریشه‌دار است که سال‌هاست در ذهن ایرانیان بی‌‌پاسخ مانده است. این تنها یک بحث سیاسی صرف نیست، بلکه کندوکاوی عمیق در لایه‌های پنهان تاریخ، سیاست و اندیشه……ادامه مطلب

هوش مصنوعی، بشریت و آینده‌ای میان امید و وجدان فرشید یاسایی (1) فرشید یاسائی

پیشگفتار : در دنیای امروز، جایی که فناوری‌های دیجیتال و هوش مصنوعی با شتابی حیرت‌انگیز در حال شکل ‌دهی به ساختارهای اجتماعی، اقتصادی و حتی فرهنگی ما هستند، بشر با پرسش‌هایی بنیادین و حیاتی روبه ‌رو است. مفاهیمی مانند امید ، اخلاق، وظایف انسانی، وجدان، جنگ و صلح که از دیرباز شالوده هویت انسان را شکل داده‌اند، اکنون در تعامل با تکنولوژی‌های نوظهور، معانی تازه و پیچیده‌ای به خود گرفته‌اند. دیگر نمی‌توان این مفاهیم را جدا از پیشرفت‌های فناورانه بررسی کرد؛ چرا که……ادامه مطلب

کنسرت همایون شجریان در میدان آزادی: بازنمایی بحران‌ها و مدیریت نمادین

یکی از محورهای اصلی این گفتگو، تحلیل ابعاد پنهان و آشکار کنسرت همایون شجریان در میدان آزادی بود که ابتدا کنسل و سپس به ورزشگاه آزادی موکول شد [۱]. این رویداد، فارغ از جنبه‌های هنری، به سرعت به یک مسئله……ادامه مطلب

جان لاک: از حقوق طبیعی تا تشکیل دولت – تأملی بر آزادی، مالکیت و رضایت

جان لاک، فیلسوف بزرگ انگلیسی قرن هفدهم، یکی از تأثیرگذارترین متفکران در تاریخ فلسفه سیاسی است. ایده‌های او در مورد حقوق طبیعی، دولت مبتنی بر رضایت و مفهوم مالکیت، پایه و اساس بسیاری از اندیشه‌های……ادامه مطلب

نقش ایران در بحران‌های منطقه‌ای؛ نقد سیاست‌های مداخله‌گرایانه و فرسایش ساختار قدرت – سعید مطاعی

سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران در چهار دهه اخیر همواره با رویکردی پرهزینه، مداخله‌گرانه و بحران‌زا تعریف شده است. این سیاست نه تنها منافع ملی ایران را تأمین نکرده بلکه کشور را در باتلاق‌هایی گرفتار کرده که خروج از……ادامه مطلب

انسان، قدرت و دین سیامک صفاتی

در طول تاریخ این غرایز سرکش ما بوده که در صور و اشکال مختلف جلوه‌گری کرده و آدمیان را به اسارت و بندگی خود وا داشته است. تفاوتی ندارد، دین و حکومت دینی نیز، در اتصال و پیوند با غرایز یکی از این صور و اشکال اسارت‌آفرین……ادامه مطلب

مهندسی هراس و تاریخ‌نگاری امنیتی علیه جریان‌های چپ – سیاوش قائنی

کارزار رسانه‌ای و امنیتی چپ‌ستیزانه، فراتر از یک اقدام صرفاً رسانه‌ای یا امنیتی است.  این کارزار، پروژه‌ای ساختاری، سازمان‌یافته و چندسطحی است که با هدف حذف نظام‌مند هر صدای عدالت‌خواه، مستقل و آلترناتیو در……ادامه مطلب

چرا پوتین ممکن است عضویت اوکراین در اتحادیه اروپا را بپذیرد؟

در پی مذاکرات اخیر، احتمال پذیرش عضویت اوکراین در اتحادیه اروپا از سوی روسیه به‌عنوان بخشی از توافق صلح مطرح شده است؛ اقدامی که اوکراین را نظامی بی‌طرف، اما سیاسی و اقتصادی به اروپا پیوند می‌دهد. پوتین شرط……ادامه مطلب

اجلاس شانگهای؛ ویترین دیپلماسی تهران یا مسیر جدید با چین؟ عطا محامد

حضور هم‌زمان رهبران چین، روسیه و هند به بیست‌وپنجمین نشست سران سازمان همکاری «شانگهای» در تیانجین چین وزنی کم‌سابقه داده است. برای جمهوری اسلامی، این اجلاس فرصتی است تا از اهرم‌های دیپلماتیک……ادامه مطلب

هفتخوان «ولایت فقیه» امیر مُمبینی

چندی پیش، در هشتم مرداد ماه امسال، دیوارنگاره‌ای تناور با هزار و چهارصد متر مربع مساحت و طرحی از نبرد رستم پرخاشگر با اژدهای هفت سر، در سبک سنتی درویش‌پرده (پرده‌ی درویشی) در میدان انقلاب تهران رونمایی……ادامه مطلب

ایدئولوژی در محک تجربه شهریار حاتمی

فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی نقطه‌ی عطفی بود که بحث درباره‌ی اصالت و کارکرد ایدئولوژی‌های فراگیر را بیش از پیش در محافل گوناگون برانگیخت. این گفتگوها تنها در میان مخالفان چپ جریان نداشت، بلکه خودِ نیروهای چپ نیز……ادامه مطلب

پس از کشته‌شدن حمید اشرف، یکی از اقدامات ما حرکت سازمان به‌سوی مشی جزنی بود ـ گفت‌وگو با مجید عبدالرحیم‌پور

با کشته شدن حمید اشرف و دیگر اعضای مرکزی سازمان چریک های فدایی خلق در تیر ماه ۱۳۵۵، سازمان دچار ضربه جبران ناپذیری شد. اعضای باقی مانده ناگزیر برای حفظ سازمان جلساتی ترتیب دادند، در حالی که اعضای……ادامه مطلب